Birçok hasta alt dişler neden çapraşık olur sorusunun cevabını merak eder. Alt dişlerde çapraşıklık oluşmasına toplum içerisinde oldukça sık rastlanır.
Alt diş çapraşıklığı yalnızca estetik bir problem değildir. Bu durum çene yapısı, diş pozisyonları ve diş kayması durumu ile de ilişkili olabilir. Bu yazımızda alt diş çapraşıklığı nedenleri ve tedavi seçeneklerini detaylı olarak ele alacağız.
Alt çenede dişlerin düzgün sıralanmaması, birbiri üstüne binmesi durumu alt diş çapraşıklığı olarak ifade edilir. Bu durum çapraşık diş sorunu olarak da ifade edilebilir.
Alt ön dişlerde oluşan çapraşıklık zaman içerisinde şiddetlenebilir ve o bölgedeki dişlerin temizlenmesini zorlaştırır. Bu nedenle durumun erken fark edilip tedavi planlanması oldukça önem taşır.
Peki alt dişler neden çapraşık olur? Bu sorunun birkaç yanıtı olabilir. Bunlar:
Alt çene anatomik olarak üst çeneye oranla daha dar formdadır. Bu nedenle alt dişler için yer kısıtlıdır. Şayet çene yapısı diş boyutlarına oranla küçükse dişler alt çene üzerinde düzgün sıralanamaz ve diş çapraşıklığı izlenir. Bu durum daimi dişlerin sürmesinden sonra daha belirgin hale gelebilir.
Dişler çene kemikleri içerisinde sabit bir pozisyonda değildir. Beslenme sırasında çene kemiklerine iletilen çiğneme kuvvetleri ya da yaşlanma sürecindeki etkilerle diş kayması oluşabilir.
Alt ön bölge çiğneme kuvvetlerine daha hassastır bu nedenle diş kayması bu bölgede daha sık görülür ve çapraşık diş görüntüsü zaman içerisinde artabilir.
Daha önceden ortodontik tedavi görmüş hastalarda tekrar diş çapraşıklığı oluşması ortodonti terminolojisinde “relaps” olarak ifade edilir.
Ortodontik tedavi sonrasında retainer tellerinin kırılması ya da koruyucu plakların hekim tavsiyeleri doğrultusunda kullanılmaması relaps riskini artırır ve yeniden alt diş çapraşıklığı oluşumuna neden olur.
Hastaların diş sıkma alışkanlığına sahip olması da diş çapraşıklığı oluşumuna sebep olabilir. Diş sıkma dişler üzerine fazla kuvvet iletilmesine ve sonuç olarak diş kayması ve çapraşıklık sorunlarına neden olabilir.
Hayır, diş çapraşıklığı yalnızca estetikle ilgili bir problem değildir. Dişlerin çapraşık olması diş yüzeylerinin iyi temizlenmesini engelleyerek çürük oluşumunu artırabilir.
Ayrıca çapraşık diş varlığında çene kapanışları da etkilenir. Bu durumda kapanış problemleri ya da eklem problemleri görülebilir. Yani çapraşıklık varlığı hem estetik hem de genel sağlık problemidir.
Diş hizalanması bozuklukları çeşitli problemlere neden olabilir. Bu durumda:
Bu nedenle diş hizalama sorunlarının çözülmesi oldukça önemlidir.
Ortodontik tedavi alt diş çapraşıklığının tedavisinde en etkili yöntemdir. Ortodontik tedavi sürecinde dişlere kuvvet uygulanarak kontrollü diş hareketi sağlanır. Bu şekilde dişler hedeflenen pozisyona taşınır. Teknolojinin de gelişmesiyle artık günümüzde çeşitli ortodontik tedavi alternatifleri bulunmaktadır.
Klasik bir ortodontik tedavi yöntemi olan diş teli ile orta ve şiddetli derecedeki vakalar başarı ile tedavi edilebilmektedir. Dişler üzerine yerleştirilen braketler ve braket üzerine uygulanan tellerle dişlere kuvvet iletilir ve dişler hedeflenen pozisyona taşınırlar.
Günümüzde daha estetik diş teli seçenekleri de bulunmaktadır. Bu sayede daha estetik ve konforlu hale gelmiştir.
Günümüzde teknolojinin gelişmesi farklı ortodontik yöntemleri de kullanılır hale gelmiştir. Şeffaf plak sistemleri hem estetik hem de konfor avantajları ile birçok hasta tarafından tercih edilen bir tedavi alternatifidir. Dışarıdan görünürlüğünün çok az olması ve çıkarılabilir olması sayesinde hastaların günlük rutini minimal oranda etkilenir.
Şeffaf plak invisalign sisteminde plaklar her hastaya özel olarak tasarlanır ve üretilir. Plaklar kademeli kuvvet uygulayarak dişlerin hedeflenen pozisyona taşınmasını sağlar. Invisalign şeffaf plak sistemlerinde vaka seçimi ve planlaması doğru yapıldığında oldukça başarılı sonuçlar elde edilir.
Günümüzde ortodontik tedaviler her yaştaki hastalarda güvenle uygulanabilmektedir. Özellikle ileri yaştaki hastalarda alt diş çapraşıklığı durumuna oldukça sık rastlanır. Bu durum da doğru teşhis ve tedavi planlaması ile başarılı bir şekilde tedavi edilir.
Bazı önlemlerle alt diş çapraşıklığı belirli boyutlarda engellenebilir. Bu önlemler:
Bu önlemler, diş çapraşıklığının tekrar oluşmasını azaltarak diş kaymasının önüne geçilmesini sağlayabilir.
Özet olarak alt dişler neden çapraşık olur sorusunun yanıtı: yaşlanmayla ortaya çıkan diş kayması, çene yapısı, bazı kötü alışkanlıklar ya da ortodontik tedavi sonrası oluşan diş hareketleri ile ilgili olabilir.
Alt diş çapraşıklığı hem estetik hem de genel ağız sağlığını etkileyen önemli bir konudur. Ancak günümüze faklı ortodontik tedavi alternatifleri, diş teli, Invisalign şeffaf plak sistemleri gibi yöntemlerle alt diş çapraşıklığı tedavi edilebilir.
Unutulmamalıdır ki estetik ve sağlıklı bir gülümseme için diş hizalama olmazsa olmazdır.