Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Nedir?

Ağız, diş ve çene cerrahisi; bir başka deyişle çene cerrahisi ağız içinde ve çevresindeki dokuları ilgilendiren en küçük cerrahi işlemden en büyük cerrahi işleme kadar hepsini kapsar.

Bu işlemler;

• Diş çekimleri

• Gömülü diş çekimleri

• İmplant cerrahisi

• Çene eklem (TME) rahatsızlıkları

• Kist ve tümör cerrahileri

• Çene kırıkları

Diş Çekimleri

Tedavi edilemeyecek kadar çürüyen dişler, kronik enfeksiyona sahip dişler ve diş eti hastalıkları (periodontal hastalıklar) nedeniyle sallanan dişler çekilerek tedavi edilir. Bu dişlerin çekimleri ile birlikte enfekte dokuların çıkarılıp temizlenmesi tedavinin başarısı ve dokuların iyileşmesi için çok önemlidir.

Gömülü Diş Çekimleri

Günümüzde yiyeceklerin kolay çiğnenebilmesi nedeniyle çene yapısı giderek küçülmektedir. Bu küçülme bazı dişlerin kendilerine yer bulamamasına ve gömülü kalmasına yol açar. Genellikle 20 yaş dişleri ve köpek dişleri çene kemiği içinde gömülü kalır.

Neden çekilir?

• Ağrıya yol açabilir.

• Diş eti enfeksiyonu yapabilir.

• Komşu dişlere baskı yaparak dizilimi bozabilir.

• Çürüklere sebep olabilir.

• Kist ve tümörlere yol açabilir.

Nasıl yapılır?

Önce panoramik röntgen ve 3D tomografi ile detaylı muayene yapılır. Lokal veya genel anestezi altında cerrahi kesiyle dişe ulaşılır, gerekirse kemik kaldırılır. Çıkarılan diş sonrası bölge dikişle kapatılır.

Sonrasında dikkat edilmesi gerekenler:

• 24 saat tükürme, ağız çalkalama yapılmamalıdır.

• Sigara ve alkol 48 saat yasaktır.

• Soğuk kompres uygulanmalıdır.

• 7-10 gün boyunca sert, sıcak, asitli yiyeceklerden kaçınılmalıdır.

• İlaçlar düzenli kullanılmalıdır.

İmplant Cerrahisi

Kaybedilen dişlerin yerine titanyumdan üretilen yapay diş köklerinin çene kemiğine yerleştirilmesidir.

Avantajları:

• Sabit protezlere imkan sağlar.

• Komşu dişlere zarar verilmez.

• Kemik kaybını önler.

Çene Eklem (TME) Rahatsızlıkları

Alt çene ve kafatası arasındaki eklemde kas, ligament ve kıkırdak kaynaklı sorunlar TME rahatsızlıklarıdır.

Tedaviler:

• Kas rahatsızlıklarında egzersiz, kas gevşetici ve sıcak-soğuk uygulamaları

• Disk kaymalarında splint (gece plağı) ve gerekirse artrosentez

• Enflamasyonlarda ilaç ve splint

• Ankilozda cerrahi tedavi

Kist ve Tümör Cerrahileri

Çene kistleri içi sıvı dolu keseciklerdir, tümörler ise iyi veya kötü huylu olabilir.

Belirtiler:

• Çenede şişlik

• Dişlerde kayma, sallanma

• Yüzde veya dudakta uyuşma

• Çiğneme basıncında kayıp

Tedavi:

• Kistler genellikle kanal tedavisi sonrası küçültülür ve cerrahi çıkarılır.

• İyi huylu tümörler cerrahi alınır.

• Kötü huylu tümörlerde geniş cerrahi + onkoloji desteği gerekir.

Çene Kırıkları

Genellikle trafik kazaları, spor yaralanmaları veya düşmeler sonucu oluşur.

Belirtiler:

• Ağrı, şişlik, kanama

• Çene şeklinde bozukluk

• Çiğneme ve konuşmada zorluk

Tedavi:

• Basit kırıklar → splint ile sabitleme

• Ağır kırıklar → plak ve vida ile cerrahi sabitleme

• Tedavi edilmezse kalıcı bozukluklara yol açabilir.